Mevzuat Kategorileri
Hukuksal Düzenlemeler
Türkiye’de Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, Sosyal Güvenlik Hukuku, Vergi Hukuku, İş Sağlığı ve Güvenliği Mevzuatı, Borçlar Hukuku, İş Hukuku, Ticaret Hukuku, Türk Parası Kıymetini Koruma Mevzuatı, Kambiyo Mevzuatı ve Vatandaşlık ve Göçmenlik Mevzuatı ile ilgili en güncel bilgilerin yer aldığı makalelere buradan ulaşabilirsiniz.
İkili Anlaşmalar
Türkiye ve diğer ülkeler arasında yapılan en güncel uluslararası ikili sosyal güvenlik ve vergi anlaşmalarının tarihlerine ve dokümanlarına buradan ulaşabilirsiniz.
31 Ocak 2024
Yazar Civan Güneş, Kategori Çalışma Hayatı
İş arama izni, çalışanın mevcut işinden ayrılmadan önce yeni bir iş bulma sürecinde kullanabileceği bir izin türüdür. Bu izin, çalışanın iş arama faaliyetlerine odaklanmasına ve potansiyel iş fırsatlarını değerlendirmesine olanak tanır. Çalışana ihbar süresi içinde ve mesai günlerinde kullanması için sağlanan bu hak "iş arama izni" olarak adlandırılmaktadır. 4857 sayılı İş Kanunu 17. madde uyarınca, çalışanın veya işverenin belirsiz süreli iş sözleşmesini bildirim süresi tanımak suretiyle fesih yoluna gitmesi hâlinde, yine İş Kanunu 27. madde uyarınca çalışana yeni iş arayabilmesi için izin verilmesi gerekmektedir. 27. maddede "Yeni İş Arama İzni" başlığı şu şekilde tanımlanmıştır.
"Bildirim süreleri içinde işveren, işçiye yeni bir iş bulması için gerekli olan iş arama iznini iş saatleri içinde ve ücret kesintisi yapmadan vermeye mecburdur. İş arama izninin süresi günde iki saatten az olamaz ve işçi isterse iş arama izin saatlerini birleştirerek toplu kullanabilir. Ancak iş arama iznini toplu kullanmak isteyen işçi, bunu işten ayrılacağı günden evvelki günlere rastlatmak ve bu durumu işverene bildirmek zorundadır. İşveren yeni iş arama iznini vermez veya eksik kullandırırsa o süreye ilişkin ücret işçiye ödenir. İşveren, iş arama izni esnasında işçiyi çalıştırır ise işçinin izin kullanarak bir çalışma karşılığı olmaksızın alacağı ücrete ilaveten, çalıştırdığı sürenin ücretini yüzde yüz zamlı öder."
Aylık brüt 22.500,00 TL ücret karşılığında haftanın 6 günü çalışılan bir iş yerinde; kıdemine göre 8 hafta bildirim öneline hak kazanan çalışan toplam (6 gün*2 saat) * 8 hafta= 96 saat yeni iş arama izin karşılığı ücrete hak kazanacaktır.
Bu durumda;
İş arama izni, ihbar süresi içerisinde günlük 2 saatten az olamaz ve bu süreler için çalışanın ücretinde herhangi bir kesinti yapılamaz. Ancak işveren ile çalışan arasında yapılan sözleşmede ihbar süreleri artırılmış ise iş arama izni süreleri de sözleşmede bulunan ihbar sürelerine göre belirlenir.
İş arama izni, mesai saatleri içerisinde, yıllık ücretli izin ve hafta sonlarından bağımsız bir şekilde kullanılmaktadır. Çalışanın ihbar süresi içerisinde iş arayışında bulunurken iş yerlerinin açık ve mesai saatleri içerisinde olması önem arz eder. Ancak çalışanın izni kullanacağı zamanları hâlihazırda çalıştığı iş yerine önceden bildirmesi gerekmektedir. İhbar süresi içerisinde çalışan ile işveren arasında mevcut iş yerinde çalışmaya devam edilmesi kararı alınırsa, kullanılmış olan iş arama izinleri yıllık izin süresinden düşülemez.
İş arama iznini belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalışan herkesin kullanma hakkı bulunmaktadır. Ancak belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışan ve deneme süresi içerisinde olanlar bu haktan hariç tutulmuştur.
Denizciler ve gazeteciler iş arama izni hükümlerinden İş Kanunu çerçevesinde yararlanamamaktadır. Bu meslek gruplarının iş arama izni hakları; 854 sayılı Deniz İş Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu’na göre şekillenmektedir. Türk Borçlar Kanunu’nun 421. maddesinde iş arama izni; "İşveren, belirsiz süreli hizmet sözleşmesinin feshi hâlinde, bildirim süresi içinde işçiye ücretinde bir kesinti olmaksızın, günde iki saat iş arama izni vermekle yükümlüdür. İzin saatlerinin ve günlerinin belirlenmesinde, iş yerinin ve işçinin haklı menfaatleri göz önünde tutulur." olarak yer almaktadır.
Belirsiz süreli iş sözleşmeli bir çalışanın iş arama izni hakkı İş Kanunu 27.madde’de; "İşveren yeni iş arama iznini vermez veya eksik kullandırırsa o süreye ilişkin ücret işçiye ödenir. İşveren, iş arama izni esnasında işçiyi çalıştırır ise işçinin izin kullanarak bir çalışma karşılığı olmaksızın alacağı ücrete ilaveten, çalıştırdığı sürenin ücretini yüzde yüz zamlı öder." olarak belirtilmiştir. Bu sebeple çalışanın iş arama izni talebi işveren tarafından reddedilemez.
İstifa eden bir çalışan ihbar sürelerine uymak koşulu ile iş arama izni kullanabilir. Ancak iş ahlakı açısından da çalışan işten ayrılacağını önceden işverene bildirmelidir. İstifa eden çalışan, iş arama izni dilekçesini istifa dilekçesi ile iletmelidir.
İş arama izni süresince çalışanın maaşından herhangi bir kesinti yapılamaz. İş Kanunu’na göre iş arama izni ücretli izin kapsamında yer aldığından çalışanın hak ettiği maaşı tam olarak hesaplanır. Ayrıca kıdem tazminatı ve ihbar tazminatlarından da kesinti yapılamaz.
Çalışan, iş arama iznini kullanmak yerine ücretinin ödenmesini talep edemez. Bir başka ifadeyle talep etse bile işverenin ödeme zorunluluğu yoktur.
Özetleyecek olursak iş arama izni şartları aşağıdaki gibidir:
Ek bilgiye ihtiyaç duymanız hâlinde bizimle iletişime geçiniz.
Bilgilendirme Metni!
Bu makalede yer alan içerikler, yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır ve CottGroup® üye şirketlerine aittir. Bu içerikler, hukuki, mali veya teknik danışmanlık hizmeti niteliği taşımamaktadır ve kaynak gösterilmeden iktibas edilemez.
CottGroup® üye şirketleri, makaledeki bilgilerin doğru, güncel veya eksiksiz olduğunu garanti etmez ve bu bilgilerin içerebileceği hata, eksiklik veya yanlış anlaşılmalardan doğabilecek zararlardan sorumlu değildir.
Burada sunulan bilgiler, genel bir bakış sunmak amacıyla hazırlanmıştır. Her somut olay farklı değerlendirmeler gerektirebilir ve bu bilgiler her duruma uygun olmayabilir. Bu nedenle, makalede yer alan bilgilere dayalı olarak herhangi bir işlem yapmadan önce, konuyla ilgili hukuk, mali, teknik ve diğer uzmanlık alanlarında yetkin bir profesyonele danışmanız önemle tavsiye edilir. CottGroup® müşterisiyseniz, özel durumunuza ilişkin müşteri temsilcinizden bilgi almayı unutmayınız. Müşterimiz değilseniz, lütfen ilgili bir uzmandan görüş alınız.
İletişim ve şirket bilgileri için CottGroup® Üye Şirketleri sayfasını inceleyebilirsiniz.
Yazar
https://www.cottgroup.com
İş Kanunu Kapsamında Ara Dinlenme Süreleri ve Uygulama Esasları
CottGroup Hukuk ve Mevzuat Ekibi, Taylan Ege Günel
21 Şubat 2024
İş Göremezlik Nedir? Geçici İş Göremezlik Ödeneği (Rapor Parası) Hangi Şartlarda Verilir?
Civan Güneş, Erdoğdu Onur Erol
21 Ekim 2022
2023 Resmî Tatil Günleri ve Mesai Hesaplama
Civan Güneş
17 Mart 2023
Özel Sigorta Ödeme Belgelerinin İşverene Süresinden Sonra İletilmesinin Ücret Bordrosu Açısından Değerlendirilmesi
Erdoğdu Onur Erol
1 Eylül 2025